Kettingsamenstellen
Veiligheid en efficiency bij het gebruik van Kettingsamenstellen
Vooral bij gebruik van ketting als hijsmiddel zijn veiligheidsoverwegingen van primair belang.
De ongevallenstatistieken laten maar al te duidelijk zien, dat het verzuim om goede handelswijzen toe te passen bij het gebruik van hijsmaterieel zeer zwaar gestraft kan worden en zowel dood en verminking als schade aan waardevol bezit tot gevolg kan hebben. Nergens is dit duidelijk dan waar hijsstroppen, van welk soort dan ook, gebruikt worden.
Veel van de dreigende risico’s bij het aanslaan van lasten kunnen worden vermeden door een goed beleid bij de aanschaf. Het is van essentieel belang dat de afmetingen en de typen kettingen exact beantwoorden aan de aard van de hijswerkzaamheden en de last die ermee gehesen zal worden, evenals het gewicht hiervan. Enkele van de factoren waarmee rekening gehouden moet worden liggen voor de hand, maar andere zijn minder in het ook springend. Topschalmen dienen binnen afmetingen te hebben waardoor ze vrij scharnierend aan de kraanhaak kunnen hangen.
Haken moeten zodanig zijn dat ze absoluut vast aan de lading kunnen worden bevestigd met veiligheidskleppen.
Bij aflevering dient kettingwerk vergezeld te gaan van een beproevingscertificaat.
Op de strop dient o.a. de WLL te staan. Alle relevante gegevens moeten worden genoteerd op het certificaat, dat de basis vormt voor de geschiedenis van het kettingwerk waarop ook het periodieke onderhoud, nieuwe beproevingen, de datum van beproeving, herstellingen e.d. worden vermeld.
De verhouding tussen de minimum breekkracht van hijskettingen in de kwaliteitsklassen M, S, T, V en de werklast is 4 : 1. Deze verhouding wordt veiligheidsfactor of gebruiksfactor genoemd.
In het belang van de veiligheid en om beschadiging of vervorming van kettingwerk te voorkomen, moeten er bij hijswerkzaamheden bepaalde regels worden nageleefd:
- Zorg dat u het gewicht kent van de te hijsen last en overschrijdt nooit de vermelde WLL.
- Probeer de last in goed evenwicht te hijsen door de kraanhaak boven het zwaartepunt te plaatsen. Hijs de last voorzichtig een eindje boven de grond om te controleren of hij in evenwicht hangt.
- Vermijd schokbelasting.
- Vermijd belasting van de punt van de haak. De last moet aan het laagste deel van de haakrondingen hangen.
- Als er een hijs gemaakt wordt door de ketting om de last heen te slaan, moeten eventueel scherpe hoeken worden afgeschermd om beschadiging van de ketting te voorkomen.
- De ketting niet knopen of verdraaien.
Inleiding (vervolg)
- Trek een strop niet met geweld onder een last uit. Zet de last zo neer, desnoods op houten latten, dat de strop er vrij onderuit gehaald kan worden.
- Stroppen die aan de kraanhaak blijven zitten, moeten na gebruik teruggehaakt worden aan de topschalm. Anders moeten ze op een geschikte stelling worden opgeborgen.
Het is ook van belang goed te weten waarom er bepaalde beperkingen zijn aan het gebruik van hoogwaardige kettingen:
- T- kwaliteit kettingen mogen niet worden blootgesteld aan temperaturen boven de 400 ºC. Bij temperaturen van 200 ºC tot 300 ºC moet de werkbelasting met 10% worden verminderd en bij 300 ºC tot 400 ºC met 25%. Anderzijds kunnen dit type kettingen gebruikt worden bij temperaturen tot – 40 ºC.
- V- kwaliteit kettingen niet toepassen boven 200 ºC
- Hoogwaardige kettingen mogen niet gebruikt worden in zure oplossingen of in zeer zure milieus, omdat dit brosheid van het materiaal kan veroorzaken.
- Evenmin mogen de kettingen worden gegalvaniseerd of op de een of andere manier gecoat behalve met toestemming van de fabrikant.
Kettingwerk dient met regelmatige tussenpozen te worden gecontroleerd door op dit gebied deskundige personen. Bij het vaststellen van de toestand van hijsmaterieel vinden subjectieve beoordelingen plaats die alleen goed kunnen worden gegeven door inspecteurs met ruime ervaring en deskundigheid. Zij zullen letten op tekenen van zeer sterke slijtage, rek als gevolg van overbelasting en op eventuele andere beschadigingen. Reparaties en vervanging van onderdelen moeten worden gevolgd door een nieuwe beproeving en bijwerken van het certificaat.
Hoewel de verantwoordelijkheid voor veilig gebruik en onderhoud van hijsmateriaal enz. natuurlijk berust bij de gebruiker zelf, heeft de wet- en regelgeving in voorschriften en normen de afgelopen jaren verplichtingen opgelegd aan fabrikanten, leveranciers en gebruikers. Niet alleen om te voldoen aan hoge constructie-, kwaliteits- en doelmatigheidsnormen. Ook om ervoor te zorgen, dat de gebruiker volledig doordrongen is van de mogelijkheden en beperkingen van het geleverde materiaal, het veilige gebruik en onderhoud ervan.
Vooral bij gebruik van ketting als hijsmiddel zijn veiligheidsoverwegingen van primair belang. De ongevallenstatistieken laten maar al te duidelijk zien, dat het verzuim om goede handelswijzen toe te passen bij het gebruik van hijsmaterieel zeer zwaar gestraft kan worden en zowel dood en verminking als schade aan waardevol bezit tot gevolg kan hebben. Nergens is dit duidelijk dan waar hijsstroppen, van welk soort dan ook, gebruikt worden.
Veel van de dreigende risico’s bij het aanslaan van lasten kunnen worden vermeden door een goed beleid bij de aanschaf. Het is van essentieel belang dat de afmetingen en de typen kettingen exact beantwoorden aan de aard van de hijswerkzaamheden en de last die ermee gehesen zal worden, evenals het gewicht hiervan. Enkele van de factoren waarmee rekening gehouden moet worden liggen voor de hand, maar andere zijn minder in het ook springend. Topschalmen dienen binnen afmetingen te hebben waardoor ze vrij scharnierend aan de kraanhaak kunnen hangen.
Haken moeten zodanig zijn dat ze absoluut vast aan de lading kunnen worden bevestigd met veiligheidskleppen.
Bij aflevering dient kettingwerk vergezeld te gaan van een beproevingscertificaat.
Op de strop dient o.a. de WLL te staan. Alle relevante gegevens moeten worden genoteerd op het certificaat, dat de basis vormt voor de geschiedenis van het kettingwerk waarop ook het periodieke onderhoud, nieuwe beproevingen, de datum van beproeving, herstellingen e.d. worden vermeld.
De verhouding tussen de minimum breekkracht van hijskettingen in de kwaliteitsklassen M, S, T, V en de werklast is 4 : 1. Deze verhouding wordt veiligheidsfactor of gebruiksfactor genoemd.
In het belang van de veiligheid en om beschadiging of vervorming van kettingwerk te voorkomen, moeten er bij hijswerkzaamheden bepaalde regels worden nageleefd:
- Zorg dat u het gewicht kent van de te hijsen last en overschrijdt nooit de vermelde WLL.
- Probeer de last in goed evenwicht te hijsen door de kraanhaak boven het zwaartepunt te plaatsen. Hijs de last voorzichtig een eindje boven de grond om te controleren of hij in evenwicht hangt.
- Vermijd schokbelasting.
- Vermijd belasting van de punt van de haak. De last moet aan het laagste deel van de haakrondingen hangen.
- Als er een hijs gemaakt wordt door de ketting om de last heen te slaan, moeten eventueel scherpe hoeken worden afgeschermd om beschadiging van de ketting te voorkomen.
- De ketting niet knopen of verdraaien.
Inleiding (vervolg)
- Trek een strop niet met geweld onder een last uit. Zet de last zo neer, desnoods op houten latten, dat de strop er vrij onderuit gehaald kan worden.
- Stroppen die aan de kraanhaak blijven zitten, moeten na gebruik teruggehaakt worden aan de topschalm. Anders moeten ze op een geschikte stelling worden opgeborgen.
Het is ook van belang goed te weten waarom er bepaalde beperkingen zijn aan het gebruik van hoogwaardige kettingen:
- T- kwaliteit kettingen mogen niet worden blootgesteld aan temperaturen boven de 400 ºC. Bij temperaturen van 200 ºC tot 300 ºC moet de werkbelasting met 10% worden verminderd en bij 300 ºC tot 400 ºC met 25%. Anderzijds kunnen dit type kettingen gebruikt worden bij temperaturen tot – 40 ºC.
- V- kwaliteit kettingen niet toepassen boven 200 ºC
- Hoogwaardige kettingen mogen niet gebruikt worden in zure oplossingen of in zeer zure milieus, omdat dit brosheid van het materiaal kan veroorzaken.
- Evenmin mogen de kettingen worden gegalvaniseerd of op de een of andere manier gecoat behalve met toestemming van de fabrikant.
Kettingwerk dient met regelmatige tussenpozen te worden gecontroleerd door op dit gebied deskundige personen. Bij het vaststellen van de toestand van hijsmaterieel vinden subjectieve beoordelingen plaats die alleen goed kunnen worden gegeven door inspecteurs met ruime ervaring en deskundigheid. Zij zullen letten op tekenen van zeer sterke slijtage, rek als gevolg van overbelasting en op eventuele andere beschadigingen. Reparaties en vervanging van onderdelen moeten worden gevolgd door een nieuwe beproeving en bijwerken van het certificaat.
Hoewel de verantwoordelijkheid voor veilig gebruik en onderhoud van hijsmateriaal enz. natuurlijk berust bij de gebruiker zelf, heeft de wet- en regelgeving in voorschriften en normen de afgelopen jaren verplichtingen opgelegd aan fabrikanten, leveranciers en gebruikers. Niet alleen om te voldoen aan hoge constructie-, kwaliteits- en doelmatigheidsnormen. Ook om ervoor te zorgen, dat de gebruiker volledig doordrongen is van de mogelijkheden en beperkingen van het geleverde materiaal, het veilige gebruik en onderhoud ervan.
